GENDER - „Płeć Społeczno–Kulturowa” a Konwencja Rady Europy o przeciwdziałaniu przemocy wobec kobiet

12mag.net
Wobec Konwencji pojawiają się zarzuty o jej marksistowskim rodowodzie, o tym iż stanie się ona „konstytucją dla gender”, a także przyczyni się do stworzenia nowej płci. Konsekwencje jej ratyfikacji mają jakoby przynieść dramatyczne skutki dla polskiego społeczeństwa, gdyż zwiększy się skala promocji homoseksualizmu i feminizmu oraz zagrożony będzie tradycyjny model rodziny. Czy rzeczywiście w samym tekście tego aktu można odnaleźć potwierdzenie powyższych zagrożeń czy wynikają one raczej z obawy przed koniecznością zmiany świadomości społecznej na temat roli kobiet we współczesnym świecie?

Konwencję Rady Europy z 11 maja 2011 r. o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej dotychczas łącznie podpisały trzydzieści dwa państwa członkowskie Rady Europy, w tym Polska. Aby stała się ona prawnie wiążąca musi zostać ratyfikowana przez Prezydenta RP. Jednak wymagane jest wcześniejsze przyjęcie przez Sejm ustawy w tej sprawie. Obecnie trwają prace nad przygotowaniem do ratyfikacją Konwencji. Pełnomocnik Rządu ds. Równego Traktowania opracowała już wniosek w tej sprawie i pod koniec lutego br. ma być on dyskutowany na posiedzeniu Rady Ministrów.


Konwencja wskazuje, iż przemoc wobec kobiet jest szczególnym sposobem naruszenia praw człowieka, a także stanowi formę dyskryminacji ze względu na płeć. W Preambule podkreślone zostało w szczególności źródło przemocy wobec kobiet, wynikające z historycznych zaszłości, a które związane jest przede wszystkim z utartym stereotypem na temat dominacji mężczyzn i podległości kobiet. W myśl Konwencji wyeliminowanie tego typu stereotypów i propagowanie równouprawnienia obu płci spowoduje poprawę sytuacji kobiet, a w związku z tym zmniejszy się liczba ofiar przemocy w tej grupie.


Konwencja nie ogranicza się do stosowania jej postanowień wyłącznie w kontekście fizycznych przejawów przemocy, bowiem uwzględnia również jej formę psychiczną, ekonomiczną i seksualną, a także groźbę jej użycia. Takie szerokie ujęcie przemocy jest szczególnie ważne ze względu na skuteczną ochronę kobiet, bowiem przemoc psychiczna jest rodzajem przemocy, która nie zostawia fizycznych śladów, a skutki jej użycia są równie poważne i niebezpieczne, jak w przypadku innych jej rodzajów.



Rada Europy w swoim akcie posługuje się również pojęciem przemocy domowej, podkreślając w niej obszar działania sprawcy i relacji pomiędzy sprawcą a ofiarą, a mianowicie wskazuje na przemoc w rodzinie, w gospodarstwie domowym oraz pomiędzy małżonkami bez względu na ich miejsce zamieszkania. W związku z tym, ofiar przemocy domowej nie należy wiązać wyłącznie z jedną płcią, bowiem ta forma przemocy pojawia się jako „oddzielna kategoria” obok przemocy wobec kobiet. Bezzasadne wydają się być w związku z tym zarzuty środowisk konserwatywnych, które wskazują na brak ochrony prawnej mężczyzn na ramach tejże Konwencji.


Najwięcej kontrowersji budzi jednak pojawienie się w Konwencji pojęcia „płci społeczno – kulturowej”, a więc gender. Rada Europy promuje odejście od tradycyjnego pojmowania ról kobiecych i męskich, gdyż nie zawsze płeć biologiczna jest adekwatna do posiadanej tożsamości gender. Przestarzałe poglądy na temat charakterystycznych wzorów zachowań dla mężczyzn i kobiet mogą być bowiem źródłem przemocy. Konwencja nakłada w związku z tym na Państwa – Strony obowiązek dążenia do kreowania zmian w postrzeganiu ról płciowych.


Państwa zobowiązane są również do kryminalizacji przemocy psychicznej, prześladowania, przemocy fizycznej i seksualnej, małżeństw przymusowych, okaleczania żeńskich narządów płciowych, wymuszania aborcji i sterylizacji oraz molestowania seksualnego. Konwencja wymaga uznania tych działań jako przestępstwa, za które sprawca powinien ponieść odpowiedzialność karną.


W celu skutecznego wdrażania przepisów Konwencji ustanowiony został specjalny mechanizm monitorujący w postaci Grupy ekspertów ds. działań na rzecz zwalczania przemocy wobec kobiet i przemocy domowej. Grupę (GREVIO) tworzy dziecięciu do piętnastu członków, z uwzględnieniem w jej składzie równowagi pod względem płci społeczno – kulturowej i geograficznej, a także wiedzy specjalistycznej. Grupa ekspertów powoływana jest na cztery lata, z jednokrotną możliwością ponownego powołania danego członka na kolejną kadencję. Działalność GREVIO opierać ma się w głównej mierze na rozpatrywaniu sprawozdań składanych przez Państwa – Strony z wdrażania przepisów Konwencji w swoim państwie. Możliwa jest także wizytacja GREVIO za zgodą państw na ich terytorium.


Konwencja przewiduje nie tylko działania mające na celu karanie sprawców przemocy, ale co najważniejsze - prewencję. Kształtowanie zmian w kulturowym postrzeganiu płci, promowanie równouprawnienia i wykorzenienia krzywdzących stereotypów płciowych poprzez podnoszenie w tym zakresie świadomości społecznej jest ważnym aspektem przyczyniającym się do zapobiegania i ograniczania występowania przemocy. Wszelkie obawy odnoszące się do Konwencji wydają się być nieuzasadnione i nie znajdują potwierdzenia w tekście tego aktu prawnego.




(J. Fronczak, WCDP)
ZOBACZ TAKŻE:
Skomentuj